Al 130 jaar lang waakt mobiliteitsvereniging Touring er over dat verplaatsingen vlot, veilig, handig en betaalbaar kunnen. Vandaag kijken wij vooruit en beschrijven we 10 trends die volgens ons de mobiliteit van morgen zullen bepalen.
10 evoluties dus die wij als zeker of onvermijdelijk beschouwen. Is het allemaal positief en prettig om te lezen? Misschien niet, maar dat mag ons er niet van weerhouden om duidelijk te benoemen wat wij zien gebeuren en wat we verwachten. Eén ding is duidelijk: de toekomst van mobiliteit feilloos voorspellen kan niemand. Mocht je dit artikel dus over 5 of 10 jaar opnieuw lezen, dan zijn er vast voorspellingen bij die absoluut niet zijn uitgekomen. En wellicht zijn er aspecten waar vandaag niemand rekening mee houdt die cruciaal zijn gebleken.
1. Elektrisch rijden wordt de norm
2. De mobiliteit van morgen draait om de auto en de fiets
3. Het eigen vervoer blijft dominant
4. Senioren langer mobiel: een must!
5. Kleinere auto's, een verstandige keuze
6. Trager autoverkeer over een gerationaliseerd netwerk
7. Verkeersinfrastructuur, een zorgenkind
8. Mobiliteitsbudget in plaats van bedrijfswagen
9. Mobiel zijn blijft een recht
10. De politiek blijft onvoorspelbaar
1. Elektrisch rijden wordt de norm
Vandaag is slechts 15% van de nieuw gekochte auto’s volledig elektrisch. De meeste mensen kopen nog altijd een auto met benzinemotor. Het is dan ook een illusie om te denken dat er over 10 of 20 jaar geen auto met een uitlaat meer te zien is op onze wegen. Wie dat gelooft, dwaalt. Toch gelooft Touring in een elektrische toekomst. De internationale eisen en normen om de klimaatverandering en luchtvervuiling te bestrijden, liggen zodanig hoog dat emissievrij rijden de enige robuuste optie is. En dan kan je niet om e-auto’s heen.
Bovendien zullen de batterijen krachtiger, duurzamer en goedkoper worden. In die mate dat wij denken dat het aanbod aan elektrische auto’s nog dit decennium voldoende groot en divers zal zijn om een antwoord te bieden op de specifieke verplaatsingsnoden van iedereen die een nieuwe auto koopt. Elektrisch rijden zou wel eens sneller dan gedacht de eerste keuze kunnen worden.
2. De fiets kruipt in het wiel van koning auto
Sommigen schrijven het toe aan de coronaperiode, wij bij Touring denken dat vooral de technologie een rol heeft gespeeld. Hoe dan ook, elektrische fietsen zijn razend populair. Niet alleen voor onze vrije tijd, maar zeker ook om te pendelen. Dat is een trend die zal aanhouden en zich nog zal versterken, ondersteund door grote investeringen in een betere fietsinfrastructuur. Neen, de fiets valt echt niet meer weg te denken uit de mobiliteit van vandaag en morgen. En dat is logisch, want net zoals de auto biedt hij vrijheid en onafhankelijkheid, met gezondheids- en financiële voordelen als extra troef. Touring is duidelijk: de mobiliteit van morgen heeft auto en fiets als ruggengraat.
3. Mobiliteit: eigen vervoer blijft dominant
In een stedelijke omgeving zijn bus, tram en desgevallend metro goed uitgebouwd, aardig gestructureerd en vaak ook handig en snel. Meer en meer gezinnen doen het daar zonder eigen auto. Maar buiten de stad is het erg moeilijk om op een haalbare en betaalbare manier collectief of openbaar vervoer tot kort bij ieders voordeur te brengen. Het biedt ook nooit de vrijheid en flexibiliteit die je hebt met een eigen auto, een deelwagen of een fiets.
En de trein? Die staat sterk voor voorspelbare en grote vervoersstromen, zoals woon-werkverkeer tussen stedelijke centra. Maar flexibel is het spoornet absoluut niet, en dus is het groeipotentieel volgens ons al bij al erg beperkt. Collectief en openbaar vervoer zijn nuttig en noodzakelijk, en in steden groeit hun belang, maar de hoofdmotor van onze mobiliteit, neen, dat worden ze niet.
4. Senioren langer mobiel: een must!
De Belgische bevolking veroudert, en tegelijk blijven senioren langer actief en sociaal betrokken. Dus groeit bij hen de nood en de wil om mobiel te blijven. Dat kunnen we alleen maar toejuichen. Het betekent ook dat er met deze gebruikersgroep terdege rekening moet worden gehouden. Denk bijvoorbeeld aan parkeergelegenheid op korte afstand van de bestemming, aan toegankelijk openbaar vervoer en aan heldere en goed ‘leesbare’ verkeersinfrastructuur die rekening houdt met de afnemende fysieke capaciteiten van oudere weggebruikers.
Ook autoconstructeurs zouden hun rijhulpmiddelen verder kunnen ontwikkelen met het oog op de noden van oudere chauffeurs zonder de bediening ervan onnodig hightech te maken. In elk geval verdient de mobiliteit van senioren veel meer aandacht. Want wie zijn auto of mobiliteit verliest, belandt helaas vaak in isolement en vereenzaming. Dat is een onderbelichte maatschappelijke kwaal die wij met kracht moeten bestrijden.
5. Downsizing: kleiner maar fijner
Iedereen heeft graag een mooie, ruime, comfortabele wagen. Daar is niks mis mee. Maar de huidige trend naar steeds grotere, zwaardere voertuigen stelt uitdagingen. Een grotere auto betekent immers meer ruimtebeslag, maar vooral meer energie om de auto in beweging te brengen. En dat strookt niet met de inspanningen die in onze samenleving verwacht worden om zuiniger en rationeler om te gaan met energie, brandstoffen en grondstoffen.
Vroeg of laat zullen overheden regeltjes gaan bedenken om voertuigen te penaliseren die volgens hen te groot, te gulzig of te gevaarlijk zijn. Daar zijn ze trouwens nu al mee bezig, met hogere parkeertarieven voor SUV’s bijvoorbeeld. Ook daarom gelooft Touring niet dat de toekomst van de auto ligt in nog grotere, hogere en zwaardere voertuigen. En het is meteen ook onze uitnodiging naar iedereen om slim te kiezen. Beter zelf slim kiezen dan gedwongen worden, toch?
6. Trager autoverkeer over een gerationaliseerd netwerk
Rustig verkeer, leefbare buurten, veilige schoolomgevingen … het is een visie die breed maatschappelijk gedeeld wordt en die mensen belangrijk vinden. En dus worden de snelheidslimieten naar beneden gehaald en komt er veel meer controle op de naleving ervan. Mét helaas regelmatig uitwassen en regelrecht pestgedrag, dat durven wij ronduit te stellen. Touring is van mening dat in de eerste plaats de verkeersinfrastructuur zelf moet aanzetten om een gepaste snelheid aan te houden. Dat is duurzaam veilig.
Wij zullen ook blijven strijden om de efficiëntie in het vervoersnet niet verloren te laten gaan en opnieuw te verbeteren. Een betere inrichting van kruispunten en een betere verkeerslichtenregeling alleen al kunnen de verliestijd door een wat lagere maximumsnelheid compenseren. Maar dat we een groter deel van onze verkeersinfrastructuur zullen moeten voorbehouden aan fietsers en voetgangers en dat we in woonzones heel rustige verkeersstromen krijgen, dat is een trend die nu al duidelijk is en die zich volgens ons zal doorzetten.
7. Mobiliteit: infrastructuur blijft een zorgenkind
Hierboven hadden wij het al over het belang van een goede verkeersinfrastructuur. Die blijft het komende decennium een absoluut zorgenkind. Veel van de bruggen en tunnels zijn dringend aan renovatie toe, en een historisch gebrek aan investeringen heeft ons opgezadeld met wegen die niet meer beantwoorden aan de huidige kwaliteitsnormen of verkeersstromen.
Neem daarbij dat zowat elk infrastructuurproject in ons land op tegenkanting en vertragingsmanoeuvres botst, ook al wordt de situatie na de werken beter dan voorheen. Neen, het wordt geen sinecure om onze infrastructuur op niveau te brengen. En ja, we rekenen op een krachtdadiger beleid om te kunnen doen wat nodig is. Want bij een impasse heeft niemand baat.
8. Mobiliteitsbudget in plaats van bedrijfswagen
Omdat België wereldkampioen is in het belasten van arbeid, zijn er tientallen manieren bedacht om werknemers niet in loon, maar wel in voordelen te vergoeden. Het gaat dan bijvoorbeeld om maaltijd- en ecocheques, groeps- en hospitalisatieverzekeringen, pensioensparen, bedrijfsfietsen en natuurlijk ook de bedrijfswagens of salariswagens.
Vooral die laatste liggen onder vuur omdat zij zouden aanzetten tot een overconsumptie van mobiliteit. Vroeger kregen auto’s van bedrijven het verwijt te groot en te gulzig te zijn, maar dat is wat verstomd, nu de firmawagens de absolute voortrekkers zijn geworden in de elektrificatie van het wagenpark.
Hoe dan ook voorspellen wij een significante verschuiving van het aanbieden van een auto als looncomponent naar het aanbieden van een mobiliteitsbudget. En dat vinden wij best oké. Je kan dan als gebruiker zelf je mobiliteitspakket samenstellen waarin een auto al dan niet zijn plaats heeft of aangevuld kan worden met een fiets, een abonnement op het openbaar vervoer of het gebruik van deel- of huurwagens bijvoorbeeld. Dat past bij de tijdsgeest waarin flexibiliteit en een persoonlijke benadering erg belangrijk worden geacht. Vrijheid, blijheid wat ons betreft.
9. Mobiel zijn blijft een recht
Veel van de opgenoemde trends en evoluties lijken de vrijheid te beperken en dingen onmogelijk te maken. Het lijkt soms dat je je schuldig moet voelen omdat je een auto gebruikt of nodig hebt. Dat vinden wij onterecht: mobiel zijn is een recht en een noodzakelijke voorwaarde om aan onze samenleving deel te kunnen nemen. En een auto is dan vaak de meest logische keuze.
Overigens doen het ‘nieuwe werken’ en de digitale technologie de behoefte aan fysieke verplaatsingen heus niet verdwijnen. Het doel van bepaalde verplaatsingen wordt wel anders, met meer focus op beleving en vrije tijd, maar mensen blijven in beweging. Daarom is het essentieel dat mobiliteit niet wordt beperkt, maar wordt toegespitst op innovatie en verbetering.
10. De politiek blijft onvoorspelbaar
De trends en evoluties die wij voorspellen, worden gefaciliteerd of afgeremd door het politieke kader. Dat mobiliteitsbeleid blijft in ons land erg versnipperd en zeer onvoorspelbaar. Het ene moment wordt iets aangemoedigd (een zuinige dieselwagen, een aankooppremie voor een elektrische auto), het andere moment gaat het roer volledig om.
Ideologie wint het te vaak van redelijkheid, geleidelijkheid en gezond verstand. De korte termijn primeert, of de volgende verkiezingsdag. Dat is niet goed voor iets wat dermate structurerend is voor onze manier van leven en hoe we met elkaar omgaan op het vlak van mobiliteit. Daarom blijft Touring ook na 130 jaar standvastig de belangen van elke mobiele Belg op de best mogelijke manier en met open geest verdedigen. Daar kan je op vertrouwen.
Niet elke trend is even realistisch, en darom heeft Touring ook gekeken naar de ontwikkelingen die ons in de toekomst het minst waarschijnlijk lijken. Nieuwsgierig? Lees hier het artikel.
