Gelden er speciale voorrangsregels voor wielertoeristen?

Fietsen zit enorm in de lift. Steeds meer Belgen ontdekken ook de sportieve variant trekken er vaak als wielertoeristen in groep op uit. Vraag is of dan de gewone verkeersregels met betrekking tot voorrang blijven gelden?

Onlangs kreeg een automobilist het de stok met een groep van 30 à 40 wielertoeristen. Ze reden aan hoge snelheid, want ze konden niet stoppen aan een kruispunt waar de automobilist van rechts kwam. Het was een bosrijk gebied, waardoor hij hen niet had zien aankomen, en de wielertoeristen hem wellicht ook niet.

Door bruusk te remmen, kon de automobilist nog net op tijd stoppen. De wielertoeristen reageerden heel boos toen de automobilist hen er op wees dat die voorrang had. En ze beweerden dat van zodra er iemand van de groep het kruispunt betreden had, de hele groep van de voorrang genoot. Hoe zit dat precies?

Wielertoeristen met wegkapitein: speciale regels

Het verkeersreglement bevat een aantal bepalingen ten voordele van fietsers in groep, waarbij afgeweken wordt van de algemene regels. In de praktijk doen zich echter geregeld problemen voor met wielertoeristen, vaak omdat zij zich meer rechten toe-eigenen dan wat in het verkeersreglement is voorzien, of omdat ze die bijzondere regels niet goed kennen of fout interpreteren.

Om te beginnen moeten we een onderscheid maken tussen kleinere en grotere groepen. Voor groepen van meer dan 50 wielertoeristen is de aanwezigheid van minstens twee wegkapiteins verplicht. Voor groepen van 15 tot 50 deelnemers is dit facultatief. Wegkapiteins moeten minstens 21 jaar oud zijn en om de linkerarm een band dragen in de nationale driekleur, met vermelding van het woord “wegkapitein”.

Wanneer een groep wielertoeristen vergezeld is dergelijke wegkapiteins, dan kunnen die op kruispunten waar het verkeer niet door verkeerslichten geregeld wordt, het verkeer op de dwarswegen stilleggen.

Daarvoor moeten ze een teken geven met een draagbaar verkeersbordje C3 (witte schijf met rode rand). Zo kan de groep wielertoeristen zijn weg op en over het kruispunt vervolgen zonder te moeten stoppen en zonder de gewone voorrangsregels (voorrang van rechts of aangeduid met voorrangsborden) te moeten naleven.

Fietsers zonder wegkapitein: voorzichtigheid geboden

Als er geen wegkapiteins het verkeer in de dwarswegen stilleggen, gelden de gewone voorrangsregels en moet de groep wielertoeristen dus ook de voorrang van rechts respecteren. In principe geldt die verplichting voor elke fietser apart, want het verkeersreglement bevat geen bepaling die andere weggebruikers verbiedt door een groep fietsers te ‘breken’.

Zo’n verbod is overigens wel voorzien bij groepen voetgangers, stoeten, processies en militaire colonnes. Het is met andere woorden niet zo dat een groep fietsers als één geheel beschouwd moet worden als het om de voorrangsregels gaat.

Toch zouden wij, wanneer een groep fietsers een kruispunt op reglementaire wijze is beginnen oversteken (dus toen er nog geen bestuurder met voorrang naderde op de dwarsweg), uit voorzichtigheid aanraden om de volledige groep in één keer te laten oversteken.

Een automobilist die naderhand zou opdagen en zijn voorrang van rechts zou afdwingen, en de groep wielertoeristen zou dwingen zich te splitsen, zou bij een ongeval wel eens verantwoordelijk gesteld kunnen worden op basis van de regels van voorzichtigheid.